Nước nhiễm phèn là gì? Nguyên nhân, tác hại và cách xử lý nước nhiễm phèn hiệu quả

Nước nhiễm phèn là hiện tượng nước giếng khoan hoặc nước ngầm chứa nhiều hợp chất sắt (Fe²⁺, Fe³⁺) hoặc nhôm, bị oxi hóa khi tiếp xúc với không khí, tạo màu vàng, mùi tanh khó chịu. Tại Việt Nam, tình trạng này phổ biến ở vùng nông thôn, ảnh hưởng đến sinh hoạt và sức khỏe. Bài viết này sẽ giải thích nước nhiễm phèn là gì, nguyên nhân, tác hại và 6 cách xử lý nước nhiễm phèn tại nhà hiệu quả.

Nước nhiễm phèn là gì?

1. Nước nhiễm phèn là gì? 

Nước nhiễm phèn (hay nước phèn) chứa hàm lượng sắt hoặc nhôm cao, thường xuất hiện ở nước giếng khoan. Khi nước tiếp xúc với oxy, sắt bị oxi hóa thành Fe(OH)₃, tạo cặn vàng hoặc đỏ. Ví dụ, nước phèn làm ố vàng quần áo khi giặt hoặc khiến nước pha trà có màu đen. Theo quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về chất lượng nước sinh hoạt QCVN 02:2009/BYT, hàm lượng sắt trong nước sạch không được vượt quá 0,5 mg/L. 

Ngoài ra, nguồn nước bị gọi là nhiễm phèn khi một số chỉ số trong nước vượt mức so với hàm lượng được phép như TDS, độ pH, độ cứng,...

Nước giếng nhiễm phèn nặng có màu vàng đặc trưng.

2. Nguyên nhân nguồn nước bị phèn

Có nhiều nguyên nhân gây ra nguồn nước bị nhiễm phèn và một vài nguyên nhân phổ biến như:

+ Do đặc tính thổ nhưỡng: do hàm lượng sắt trong nước ngầm quá cao, và phân bố không đồng đều trong các lớp trầm tích dưới đất sâu.

+ Do nguồn nước bị ô nhiễm: các hoạt động của con người như sản xuất, sinh hoạt làm cho nguồn nước ngầm bị ô nhiễm và khả năng nhiễm một số các tạp chất độc hại: amoni, asen, nitrit, H2S, chì, ... gây ảnh hưởng tiêu cực cho sức khỏe con người.

+ Khai thác nước giếng quá sâu làm nước tiếp xúc với tầng đất chứa sắt.

>> Tham khảo thêm: Nước giếng khoan và cách xử lý

3. Tác hại của nước nhiễm phèn

Việc sử dụng nguồn nước phèn sẽ gây ảnh hưởng rất lớn đến cuộc sống và sức khỏe con người, cụ thể:

• Sức khỏe: Gây khô da, rụng tóc, hoặc nguy cơ bệnh đường ruột nếu uống lâu dài theo Bộ Y tế.

• Sinh hoạt: Làm ố vàng quần áo, bám cặn đường ống, hỏng thiết bị như bình nóng lạnh.

• Nông nghiệp: Ảnh hưởng đến cây trồng, giảm năng suất.

Đường ống nước bị phèn bám vàng bên trong.

4. Cách nhận biết nước nhiễm phèn

Nước phèn thường có một số hiện tượng như là nước có vị chua, có mùi tanh nhưng nước vẫn trong để lâu thì chuyển vàng. Giặt quần áo bị ố vàng, xỉn màu, các vật dụng trong gia đình bị bám vàng
Ngoài ra, bạn có thể nhận biết nước nhiễm phèn bằng cách pha chè: nước phèn khi pha chè màu nước chè sẽ đậm hơn bình thường có khi chuyển đen, uống có mùi tanh.

Hay muốn biết chính xác hơn nguồn nước bị phèn thì chúng ta mang mẫu nước đi xét nghiệm ở các Trung Tâm Uy Tín.

5. Một số cách xử lý nước nhiễm phèn

5.1. Sử dụng tro bếp

Phương pháp này cực kì đơn giản và tiện dụng, với nguồn nguyên liệu sẵn, đặc biệt khu vực nông thôn, bạn chỉ cần cho khoảng 5 đến 10g tro bếp vào chậu nước phèn, để lắng khoảng 15 đến 20 phút là có ngay nguồn nước sạch sử dụng.

5.2. Sử dụng bột vôi

Tương tự như trong bếp, Cho vôi vào chậu (xô) nước nhiễm phèn để lắng 10-15 phút để phản ứng hóa học được xảy ra, sắt được khử và nguồn nước trở nên sạch và an toàn hơn cho người sử dụng.

5.3. sử dụng phèn chua

Phèn chua giã nhỏ (5g cho 25 lít nước) đổ vào thùng quấy nhiều lần để sắt và phèn kết tủa lắng dần xuống đáy.

5.4. Tự xây bể lọc thô

Phương pháp này tuy tốn diện tích chi phí và công sức nhưng đổi lại chúng ta có thể an tâm sử dụng nguồn nước sau lọc và tuổi thọ bể lọc cũng cao.

Đây là phương pháp đòi hỏi phải tính toán cẩn thận, tùy thuộc vào điều kiện, nhu cầu sử dụng lưu lượng nước ít hay nhiều mà thiết kế, xây dụng bể lọc nước phù hợp nhất với gia đình. Chúng ta có thể tham khảo từ những người đã có kinh nghiệm là như các đơn vị chuyên xử lý nước phèn hay những người đã làm bể lọc trước đó.

5.5. Hệ thống lọc nước phèn 

Hệ thống lọc nước nhiễm phèn bằng cột lọc nước là phương pháp hiệu quả và an toàn nhất hiện nay. Bộ lọc nước phèn sử dụng các vật liệu lọc nước hoàn toàn có trong tự nhiên và an toàn tuyệt đối cho người sử dụng. Hệ thống lọc phèn có 3 loại chính: loại cột nhựa, inox và composite. Có nhiều công suất lọc khác nhau, phù hợp với mọi nhu cầu từ quy mô gia đình cho tới quy mô công ty, í nghiệp 

5.6. Máy lọc nước RO

Sử dụng máy lọc nước RO cũng là một cách xử lý nước nhiễm phèn hiệu quả hiện nay. Nước sau khi lọc qua máy RO có thể uống trực tiếp mà không cân đun nấu. Tuy nhiên chi phí sử dụng máy lọc nước RO lọc phèn để sinh hoạt khá cao, do đó máy này thường được sử dụng với quy mô gia đình có công suất 10 lít/giờ để ăn uống.

Nước nhiễm phèn không chỉ ảnh hưởng sinh hoạt mà còn gây hại sức khỏe nếu không xử lý đúng cách. Từ phương pháp dân gian như tro bếp đến hiện đại như máy RO, bạn có thể chọn giải pháp phù hợp. Liên hệ ngay chúng tôi để được tư vấn máy lọc nước phèn miễn phí - 0938.317.443